Natuurlijk ouderschap,  Opvoeding

De principes van gentle parenting

Als moeder van een bijna-peuter en een baby ervaar ik nu al hoe uitdagend het ouderschap soms is. Dit begint al op dag 1, als je moet leren wat het gehuil van je pasgeborene betekent. Het evolueert wanneer je kind ouder wordt en zichzelf en de wereld gaat ontdekken. Je vraagt je af hoe je in bepaalde situaties moet handelen en hoe je op je kind moet reageren. Eén van die manieren is gentle parenting. En over de principes van gentle parenting wil ik vandaag iets meer vertellen.

De principes van gentle parenting

Klinkt leuk, gentle parenting, maar ook een beetje arrogant. Want elke ouder is toch een gentle parent? Elke ouder voedt zijn kind toch liefdevol op? Niemand vindt het leuk om zijn kind terecht te wijzen, om op te treden en streng te zijn. Wat maakt gentle parenting dan zo gentle?

Ik ben zelf nog een beginneling in deze “opvoedmethode”, maar heb er in korte tijd al veel over geleerd. Voor mij gaat gentle parenting uit van de volgende drie principes:

  1. Kinderen zijn volwaardige personen.
  2. Kinderen spiegelen zich aan hun ouders.
  3. Ouders leren net zo veel van hun kinderen als andersom.

Kinderen zijn volwaardige personen

Dit zullen de meeste mensen wel beamen. Kinderen zijn niet volwassen maar hun gevoelens, hun gedachtes en hun handelingen zijn net zo echt als die van jou en mij. Daarom moet er ook serieus op gereageerd worden.

Je behandelt je kind zoals jij zelf behandeld wilt worden; je past de gouden regel toe in de opvoeding. Bij alles wat je doet, vraag je je dus af hoe jij het zou vinden als iemand dit bij jou zou doen. Zou je dit fijn vinden? Dan is het waarschijnlijk goed. Zou je dit niet fijn vinden? Doe het dan ook niet bij je kind.

Dit betekent dat je luistert naar je kind als hij je iets wil vertellen. Dan is je kind belangrijker dan de televisie of je telefoon. Want jij zou ook willen dat er naar jou geluisterd werd als je iets te zeggen hebt. Dit betekent niet dat alles en iedereen moet wijken voor de stem van je kind, maar wel dat je kind serieus genomen wordt.

Het betekent ook dat je je kind niet straft als hij zich onwenselijk gedraagt. Want jij wilt ook niet gestraft worden. Als je kind overstuur is, helpt het hem niet om hem op de gang te zitten om “af te koelen”. Het helpt hem niet om geslagen, opgepakt of genegeerd te worden. Want als jij overstuur bent, zouden die behandelingen jou ook niet helpen. Wat zou jou wel helpen? Een arm om je heen, een luisterend oor, afleiding en een rustige uitleg.

Ten slotte betekent het dat je de gevoelens van je kind serieus neemt. Want jij wilt ook dat anderen jouw gevoelens serieus nemen. Of hij nu verdrietig is of bang, uitgelaten of enthousiast. Zijn gevoelens zijn oprecht, hoe kinderlijk ook. Probeer je kind in zijn situatie te begrijpen en reageer daar adequaat op, zodat je kind zich gehoord en begrepen voelt.

Kinderen spiegelen zich aan hun ouders

Een kind doet de hele dag niets anders dan leren. Hij leert hoe hij zich in de wereld dient te gedragen, wat hem het meeste oplevert en hoe hij iets voor elkaar kan krijgen. Positief en negatief. Dit leert hij intuïtief door anderen na te doen. En degene die je kind het gemakkelijkst na kan doen, is degene die hij het meest ziet: de ouder(s).

Als ouder ben je een voorbeeld voor je kind. Je kind spiegelt zich aan jou. Als jij wilt dat je kind bepaald gedrag wel of niet vertoont, zul je je zelf dus ook naar die maatstaven moeten gedragen. Jouw gedrag bepaalt in grote mate het gedrag van je kind.

Wil je niet dat je kind schreeuwt? Schreeuw dan zelf ook niet. Wil je dat je kind zijn of haar bord leeg eet? Eet dan zelf ook je bord leeg. Mag je kind niet met zijn telefoon spelen aan tafel? Leg dan zelf ook je telefoon weg. Hiermee zijn heus niet alle opvoedkundige problemen uit de wereld, maar het is wel goed om je bewust te zijn van dit spiegelgedrag. Het kan een hoop ongewenst gedrag voorkomen en oplossen. En het kan gewenst gedrag stimuleren, bijvoorbeeld door je kind overal bij te betrekken.

Gentle parenting gaat ervan uit dat kinderen niet bewust manipuleren. Het zijn geen kleine demonen die jou het leven zo zuur mogelijk willen maken en willen kijken hoe ver ze kunnen gaan voordat jij als ouder bezwijkt. Ze kopiëren jouw gedrag, ze kijken naar hoe jij dingen voor elkaar krijgt en zoeken op die manier hun weg in de wereld. Ja, ze zoeken grenzen op, maar dit is volkomen normaal gedrag dat gestuurd moet worden. Kinderen leren door na te doen, en wanneer jij het goede voorbeeld geeft, krijgt je kind dit mee.

Ouders leren net zo veel van hun kinderen als andersom

Ik heb mijn dochters al een hoop mogen leren. Tegelijkertijd hebben zij mij ook heel veel geleerd, zowel over hen als over mijzelf. Bij gentle parenting staat ook deze eigen leercurve centraal. Je leert kritisch naar jezelf en je eigen gedrag te kijken, en je leert hoe je je kinderen op een constructieve manier kunt helpen hun weg te vinden.

Als ouder ben je een coach, niet een dictator. Je leert je kinderen hun emoties te ontdekken en te beheersen op een manier die jij zelf ook prettig zou vinden. Vervelende emoties horen hier ook bij. Deze hoeven niet onderdrukt te worden door op te treden wanneer ze naar de oppervlakte komen, maar dienen uitgelegd en omarmd te worden.

Dit betekent niet dat alles wat je kind doet daarom maar toegestaan moet worden. Gentle parenting is niet hetzelfde als passive parenting. Je leert je kinderen gepast gedrag en discipline, maar doet dit niet op een autoritaire manier. Je doet dit op een manier die bij het kind past, dus eenvoudig, spelend en coöperatief. Als een kind zich slecht gedraagt, is dit een teken dat er iets aan de hand is. Daar moet naar gekeken worden, niet alleen naar het slechte gedrag.

Ten slotte is het voor je eigen leerproces heel belangrijk je intuïtie te volgen. Welke handeling voelt voor jou goed? Doe niet blindelings wat vrienden, je eigen ouders of zelfs pedagogen je aanraden. Doe wat goed voelt voor jou, want alleen zo blijft opvoeden leuk. Opvoeden hoort geen strijd te zijn tussen ouder en kind, het hoort een spel te zijn waarvan beide partijen leren. Kinderen moeten niet gezien worden als een last, maar als een vreugde en toevoeging in je leven.

Ik merk dat er nog zo veel meer te vertellen valt over gentle parenting, en ook dat ik er zelf nog veel vragen over heb. Ik ben geen pedagoog, maar gewoon een jonge moeder die zelf ook haar weg zoekt in de opvoeding van haar kinderen. Deze methode spreekt mij daarin ontzettend aan, en daarom schrijf ik er graag over. Wil jij er iets over kwijt? Heb je vragen of twijfels? Laat dan zeker een reactie achter!

3 Reacties

  • Yolanda

    Wat fijn dat je weer wat schrijft Marianne, check je blog nog regelmatig even. En hoe waardevol voor jezelf dat je hulp gezocht en gevonden hebt! Denkende aan gentle parenting en het feit dat kinderen spiegelen, leer je jouw meisjes zo ook dat hulp zoeken ok is als je er zelf niet meer voldoende uitkomt. Dat je dat waard bent!

    Ja, het is een onderwerp dat me mateloos boeit en waar ik ook veel over lees (dochter is zeven). zelf heb ik veel gehad aan de boeken Unconditional Parenting van Alfie Kohn. Daarin kun je ook teruglezen over het niet straffen waar jij over schrijft, maar ook over het niet belonen. Belonen ziet Alfie (en meerderen met hem) als een vorm van manipulatie, net als straffen dat is. Ook was ik zeer onder de indruk van ‘Op zoek naar het verloren geluk’ van Jean Liedloff. Ik weet bijna zeker dat de laatste je zeer zal aanspreken.
    Het opvoeden an sich blijft een reis vind ik en een worsteling soms ook wel merk ik mezelf. Ik ben zelf zo anders opgevoed en het is soms best moeilijk om adequaat en empathisch te reageren. Echter, ik leer hier inderdaad ook heel veel van, vooral over mezelf en over de relatie tot anderen. Dus wil ook niet anders!

    Het ga je goed, lieve groet, Yolanda.

    • Marianne

      Dankjewel voor je lieve woorden! Jean Liedloff ken ik, mooie reis heeft zij gemaakt en mooie ontdekkingen gedaan die me inderdaad zeker aanspreken!
      Ik weet trouwens niet of ik het eens ben met het niet belonen… Zo op het eerste gezicht niet, maar ik heb me er natuurlijk niet in verdiept.
      Leuk dat je het een interessant onderwerp vindt en er ook zo mee bezig bent. Ik herken heel erg wat je zegt!

      • Yolanda

        Als je er wel meer over wilt lezen (over niet belonen) is ‘Opgroeien in vertrouwen, opvoeden zonder straffen of belonen’ van Justine Mol misschien nog iets voor je

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

CommentLuv badge