Natuurlijk ouderschap,  Opvoeding

Peuterpuberteit Perikelen, hoe help je je kind?

Superleuk vind ik het, die peuterfase waarin je kind zich ontwikkelt in een heel rap tempo. Praten, fantaseren, klimmen en klauteren, zindelijk worden, de wereld ontdekken, en nog veel meer. Maar zo schattig als dit voor een volwassene is, zo spannend en nieuw is dit voor het kind zelf. Het is zelfs zó spannend en nieuw, dat je kind soms helemaal overstuur raakt, wat resulteert in perikelen typisch voor de “peuterpuberteit”. Dan is die peuterfase ook voor de volwassene ineens niet meer zo leuk. Want hoe ga je hier nu op een gentle manier mee om?

In een eerder artikel over opvoeden, ging ik in op de principes van gentle parenting. Een aantal keren komt hier naar voren, hoe belangrijk het is dat je inspeelt op de behoeftes van je kind, en dat je als ouder aan je kind moet voordoen hoe hij zich dient te gedragen en met bepaalde emoties kan omgaan. Dat klinkt allemaal mooi, maar hoe doe je dit als je kind volledig over de rooie is, of het bloed onder je nagels vandaan haalt?

Het leven van een peuter

Peuters leren iedere dag ontelbaar veel nieuwe dingen. Ze nemen veel meer waar dan volwassenen. Ik merk nu als moeder zelf pas hoe veel dingen er gebeuren die ik zelf nauwelijks meer opmerk, maar die mijn dochter wel ziet of hoort. Om de haverklap hoor ik: “wat is dat, mama?”, als er een vliegtuig overvliegt of een garagedeur dichtklapt. Of ik krijg de vraag: “wat doe je, mama?” als ik de vloer schoonmaak met een doekje of de knip op de deur doe. Dingen die voor ons vanzelfsprekend zijn, zijn voor peuters allemaal nieuw en interessant. Ze zien en horen werkelijk a-l-l-e-s.

Peuters zien en horen niet alleen veel, ze kunnen ook veel. Ze leren de trap oplopen, handen wassen, met bestek eten, en ga zo maar door. Maar ze kunnen niet alles, hoewel ze dat wel willen. Kaarsen aansteken, deuren op slot draaien, hun bed in en uit klimmen… Uiteraard kan dit nog niet allemaal, tot hun grote frustratie.

De peuterpuberteit

Al die nieuwe indrukken en vaardigheden kunnen best veel worden in zo’n peuterkoppie. Zó veel zien, zó veel leren, zó veel kunnen, en zó veel niet mogen. En wat ze wel mogen en proberen, lukt niet altijd. Dekseltjes op potjes draaien, broek aantrekken, het hek openmaken. Aargh! Het is ook allemaal zo veel! En papa en mama kunnen het wél allemaal aan, waarom ik dan niet?!

Frustratie is een nieuwe emotie. Angst ook. En verdriet. En woede. Jaloezie niet te vergeten. Allemaal nieuwe emoties die dat peuterbrein moet verwerken, en waarvoor kindjes een manier moeten vinden om die emotie te uiten en onder controle te houden. Dat valt niet mee! Soms wordt het dan ineens allemaal te veel. Dan ontstaat er kortsluiting in het peuterhoofd.

Die kortsluiting kan zich op allerlei manieren uiten. Driftbuien, huilbuien, gilbuien, het kan van alles zijn. Meestal duurt het niet zo lang, na een paar minuten keert de rust weer terug. Maar die buien… Dat zijn echte peuterpuberteit perikelen.

Help je kind

Hoe moeilijk het ook vaak is als je kind zo’n bui heeft, probeer je toch altijd bovenstaande te bedenken. Hij gedraagt zich niet zo om jou te stangen, om jou te manipuleren of om jou tot schaamte te brengen. Hij gedraagt zich zo, omdat hij zich geen raad weet met wat er allemaal gebeurt. Je kind weet niet hoe hij met zijn emoties moet omgaan, hoe hij alles om zich heen moet interpreteren, hoe hij nieuwe dingen moet leren. Hij weet het allemaal niet. Hij merkt alleen dat hij na zo’n bui weer rustig is, en dat hij weer verder kan.

Probeer je kind daarom te begeleiden tijdens zo’n bui van de peuterpuberteit. Ga naar hem toe en probeer hem te geven wat hij op dat moment nodig heeft. Dit kan een omarming zijn zodat je kind kan uithuilen, of zijn favoriete liedje dat je zachtjes in zijn oor zingt tot hij weer rustig is. Het kan een kussen zijn om op te slaan of in te schreeuwen, als je er dan maar bij blijft om hem hierin te begeleiden. Maar het kan ook een afgezonderde ruimte zijn zoals de gang; niet om je kind te straffen, maar om hem weer tot rust te laten komen. Sommige kinderen hebben dat nodig. Je merkt waarschijnlijk vanzelf wat je kind fijn vindt.

Geef het goede voorbeeld

Laat je kind merken dat hij altijd bij je terecht kan, ook als hij zich geen raad weet met zichzelf. Zo’n bui is namelijk nog vervelender voor hemzelf dan voor jou. Ook al haalt hij het bloed onder je nagels vandaan, dit gebeurt niet doelbewust. Je kind heeft je op zo’n moment meer dan ooit nodig, hij kan je dit alleen nog niet vertellen. Juist dát moet hij nog leren, en dat doet hij in de peuterpuberteit.

Daarom is het ook heel belangrijk om zelf het goede voorbeeld te geven. Als jij gefrustreerd, verdrietig of boos bent, hoe uit je jouw emotie dan? Je kunt ervan uitgaan dat je kind jou als voorbeeld ziet en jou dus gaat imiteren. Dus als jij met deuren gaat slaan, wees dan niet verbaasd als je kind ook zoiets gaat doen. Wees een voorbeeld voor je kind en vind een passende manier om je emoties te uiten. Benoem je emoties en laat zien hoe normaal ze zijn. Juist zo leert je kind om zijn eigen emoties op een gecontroleerde manier te uiten.

Hoe ga jij om met buien van jouw kind? Heeft of had jouw kind een heftige peuterpuberteit?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

CommentLuv badge